Yaşlı bir anne, baba ya da yakının bakım ihtiyacı arttığında, pek çok aile onu kendi evine almayı düşünür. Bu karar sevgi ve vefa duygusuyla verilir; ancak aile hayatında önemli değişiklikler getirir. Ev düzeni, mahremiyet, iş ve aile dengesi, eşler ve çocuklar arasındaki ilişkiler bu kararın etkilediği alanlardır. Kararı vermeden önce tüm boyutlarıyla düşünmek ve hazırlık yapmak, birlikte yaşamın daha huzurlu olmasını sağlar.
Karar vermeden önce
- Yaşlının bakım ihtiyaçları neler ve zamanla nasıl değişebilir?
- Yaşlı bu taşınmayı istiyor mu?
- Evde uygun bir oda ve yaşam alanı var mı?
- Gün içinde evde kim olacak?
- Eşiniz ve çocuklarınız bu karar hakkında ne düşünüyor?
- Dışarıdan ne kadar destek alınabilir?
Aile içi konuşmalar
Bu kararın yalnızca bir kişi tarafından değil, evde yaşayan herkesle birlikte alınması önemlidir. Eşinizin ve çocuklarınızın endişelerini dinlemek, beklentileri netleştirmek ve sorumlulukları önceden konuşmak, ileride yaşanabilecek gerginlikleri azaltır. Kardeşlerinizle de bakım ve masraf paylaşımı konusunda açık bir konuşma yapmak gerekir.
Ev düzenlemesi
- Yaşlının odasının mümkünse banyoya yakın olması
- Basamak ve eşiklerin azaltılması
- Banyoya tutunma barı ve kaymaz zemin
- Gece aydınlatması
- Kendi eşyalarıyla kişiselleştirilmiş bir oda
Yaşlının kendi mobilyalarından, fotoğraflarından ve eşyalarından bazılarını getirmesi, yeni ortama uyumunu kolaylaştırır.
Mahremiyet ve kişisel alan
Hem yaşlının hem de ailenin diğer üyelerinin kişisel alana ihtiyacı vardır. Yaşlının kendi odasında vakit geçirebilmesi, ailenin de zaman zaman kendi başına kalabilmesi önemlidir. Ziyaretçiler, yemek saatleri, televizyon kullanımı gibi günlük konularda baştan anlaşmak, sürtüşmeleri azaltır.
Günlük iş bölümü
Bakımın tüm yükünün tek bir kişiye kalması, özellikle evdeki kadın üyeler için sık karşılaşılan bir durumdur. Görevlerin aile üyeleri arasında paylaştırılması ve dışarıdan destek alınması, bakım verenin tükenmesini önler.
Dış destek
Gündüzlü bakım merkezleri, evde bakım elemanı, belediye hizmetleri ve kısa süreli konaklama gibi seçenekler, yaşlıyı eve alan ailelerin yükünü hafifletebilir. Bu destekleri en baştan planlamak, sorun yaşanmadan önlem almanızı sağlar.
Yaşlının sosyal hayatı
Yeni bir şehre ya da semte taşınan yaşlı, alıştığı çevresinden ve arkadaşlarından uzaklaşabilir. Yakındaki yaşlı merkezleri, cami ya da cemevi gibi topluluk alanları ve eski arkadaşlarıyla telefon görüşmeleri, yalnızlık hissini azaltabilir.
Kararı yeniden değerlendirmek
Bakım ihtiyaçları artarsa ya da evde bakım aile için sürdürülemez hale gelirse, bir bakım kurumunu değerlendirmek bir başarısızlık değildir. Önemli olan yaşlının ve ailenin iyiliğidir.
Ev düzenlemesi için evi yaşlıya uygun hale getirme yazımızı, suçluluk duygusu için bakım kararında suçluluk rehberimizi okuyabilirsiniz.
