Demans tanısı, kişi ve ailesi için duygusal olarak zorlayıcı bir dönemin başlangıcıdır. Bu dönemde geleceğe dair bazı hazırlıklar yapmak, ileride yaşanabilecek belirsizlikleri ve zorlukları azaltır. Özellikle hastalığın erken döneminde, kişinin kendi isteklerini ifade edebildiği ve kararlara katılabildiği zamanlarda bu hazırlıkların yapılması önemlidir. Hukuki ve mali konularda mutlaka uzman desteği almanız önerilir.
Neden erken hazırlık?
Demans zamanla karar verme becerisini etkileyebilir. Kişinin henüz kendi kararlarını verebildiği dönemde isteklerini belirlemesi, onun özerkliğine saygı gösterilmesini sağlar. Aynı zamanda aile, ileride karşılaşabileceği hukuki ve mali süreçlere hazırlıklı olur.
Belgeleri düzenlemek
- Kimlik, sağlık ve sosyal güvenlik belgeleri
- Banka hesapları ve önemli ödeme bilgileri
- Tapu ve mülk belgeleri
- Sigorta poliçeleri
- Önemli kişilerin iletişim bilgileri
Bu belgelerin bir arada ve güvenli bir yerde saklanması, gerektiğinde kolayca ulaşılmasını sağlar.
Mali konular
Faturaların, kira ve banka işlemlerinin kim tarafından ve nasıl takip edileceğini belirlemek önemlidir. Otomatik ödeme talimatları günlük işleri kolaylaştırabilir. Demanslı kişilerin dolandırıcılığa karşı daha savunmasız olabileceği unutulmamalı, banka işlemleri dikkatle takip edilmelidir.
Yasal temsil
Kişinin ileride kendi işlerini yürütemeyecek hale gelmesi durumunda, bir yakınının onun adına işlem yapabilmesi için yasal düzenlemeler gerekebilir. Vekâletname ve vasilik gibi seçenekler, kişinin durumuna ve hastalığın evresine göre farklılık gösterir. Hangi yolun uygun olduğu konusunda bir hukukçudan bilgi almanız önerilir.
Bakım tercihlerini konuşmak
- Evde mi, kurumda mı bakım istendiği
- Sağlık konusundaki tercihler
- Günlük yaşamda önemsenen alışkanlıklar
- Kimlerin bakım kararlarında yer alacağı
Bu konuşmalar zor olabilir; ancak kişinin isteklerini bilmek, ileride ailenin vereceği kararları kolaylaştırır.
Aile içi iletişim
Tüm aile üyelerinin süreç hakkında bilgilendirilmesi ve görev paylaşımının konuşulması, ileride yaşanabilecek anlaşmazlıkları azaltır. Düzenli aile toplantıları bu açıdan faydalı olabilir.
Bilgi kaynakları
Hukuki konularda avukatlardan ve noterlerden, sosyal haklar konusunda Alo 183 hattından ve Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüklerinden, hastalık hakkında ise takip eden doktordan bilgi alabilirsiniz.
Yasal temsil seçenekleri için vasi tayini ve vekaletname yazılarımızı, aile toplantısı için aile toplantısı rehberimizi okuyabilirsiniz.