Demans yaşayan kişiler için ev, en tanıdık ve güvenli yer olmalıdır. Ancak hafıza ve algıdaki değişiklikler, alışılmış ortamı bile kafa karıştırıcı ve riskli hale getirebilir. Evde yapılacak bazı basit düzenlemeler, yakınınızın daha bağımsız, daha güvenli ve daha huzurlu yaşamasına yardımcı olur. Bu düzenlemeleri yaparken ortamın tanıdıklığını korumak da önemlidir.
Aydınlatma
Yetersiz ışık ve gölgeler, demanslı kişilerde kafa karışıklığına ve düşmelere yol açabilir. Odaların gün boyunca iyi aydınlatılması, koridor ve banyo yolunda gece lambalarının bulunması önerilir. Ayna ve parlak yüzeylerin yansımaları bazı kişileri tedirgin edebilir; bu durumda bu yüzeyleri örtmek düşünülebilir.
Yön bulmayı kolaylaştırmak
- Kapıların üzerine resim ya da yazıyla oda adlarını belirtin (tuvalet, yatak odası gibi).
- Tuvalet kapısını farklı bir renkle belirginleştirin.
- Büyük rakamlı saat ve tarih gösteren takvim kullanın.
- Sık kullanılan eşyaları görünür ve sabit yerlerde tutun.
Tehlikeli eşyalar
İlaçlar, temizlik malzemeleri, kesici aletler ve elektrikli küçük ev aletleri, yakınınızın ulaşamayacağı ya da kilitli yerlerde saklanmalıdır. Kibrit ve çakmak gibi eşyalar da kaldırılmalıdır.
Mutfak güvenliği
- Ocak ve fırın için otomatik kapanma ya da gaz kaçağı alarmı düşünün.
- Buzdolabındaki bozulmuş yiyecekleri düzenli olarak kontrol edin.
- Sıcak su sıcaklığını ayarlayarak haşlanma riskini azaltın.
- Yakınınızın güvenle yapabileceği mutfak işlerine izin vererek katılımını sürdürün.
Banyo
- Tutunma barları ve kaymaz paspas kullanın.
- Gerekirse duş oturağı ve tuvalet yükseltici kullanın.
- Kapı kilitlerini içeriden kilitlenmeyecek şekilde düzenleyin.
Düşmeleri önlemek
Halılar, kablolar ve gereksiz mobilyalar düşme riskini artırır. Yürüme yollarını açık tutmak ve zemin ile duvar arasında renk kontrastı sağlamak, mekânı algılamayı kolaylaştırabilir.
Çıkış kapıları
Evden çıkıp kaybolma riski olan kişiler için kapı alarmları ya da fark edilmesi zor ek kilitler kullanılabilir. Bu önlemlerin acil durumlarda çıkışı engellememesine dikkat edilmelidir.
Tanıdıklığı korumak
Değişiklikleri yaparken evin tanıdık havasını korumak önemlidir. Sevdiği koltuk, aile fotoğrafları ve alışık olduğu eşyalar yerinde kalmalıdır. Büyük değişiklikleri bir anda yapmak yerine kademeli olarak uygulamak, uyumu kolaylaştırır.
Kaybolma riskine karşı önlemler için demansta kaybolma riski yazımızı, genel ev düzenlemesi için evi yaşlıya uygun hale getirmek rehberimizi okuyabilirsiniz.